• Polski
  • Slovak
A A A

O nas

W l957 r. słowackie  związki działające na Spiszu i Orawie aktywnie włączyły się  do powstałego wówczas ogólnopolskiego Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego Czechów i Słowaków  w Polsce z siedzibą władz naczelnych w Warszawie. Wielkim pozytywem tego stowarzyszenia był fakt, iż prowadziło ono działalność gospodarczą. Towarzystwo Społeczno-Kulturalne Czechów i Słowaków  w Polsce powołało pięć zakładów: PRODUS 1 i PRODUS 2 przy ul. Mysiej 2 w Warszawie, Zakład Wyrobów z Tworzyw Sztucznych przy Al. Słowackiego 29 w Krakowie, Zakład Remontowo-Budowlany nr 1 przy ul. Dietla 115 w Krakowie i Zakład Robót Przemysłowych i Terenowych nr 2 przy ul. Długosza 14, również w Krakowie.  Znalazły się wówczas pierwsze większe pieniądze na działalność kulturalną na Spiszu i Orawie, na tworzenie i wyposażanie świetlic, na pomoc stypendialną dla uczniów i studentów, na różnego rodzaju szkolenia gry na instrumentach, a przede wszystkim na wsparcie budowy nowego budynku Słowackiego Liceum Ogólnokształcącego w Jabłonce na Orawie. Prezesem Zarządu Głównego na zjeździe zjednoczeniowym czeskich i słowackich towarzystw w Krakowie 9-10 marca 1957 r. został wybrany Adam Chalupec (krewny Poli Negri - Barbary Apolonii Chalupec). Trwałym osiągnięciem tego stowarzyszenia było rozpoczęcie działalności wydawniczej i powołanie  - redakcji miesięcznika Život, czasopisma  dla mniejszości słowackiej wydawanego nieprzerwalnie od l958 r. do chwili obecnej.

Czasopismo Život, które również obecnie jest organem prasowym Towarzystwa Słowaków w Polsce, jest ważnym ogniwem życia społecznego słowackiej mniejszości narodowej w Polsce. W okresie od 1957 r., kiedy ukazał się pierwszy, okolicznościowy numer tego pisma (z okazji I Zjazdu Towarzystwa), który nazwano Krajanský život, czasopismo to przeszło szereg zasadniczych zmian. Pierwszy numer, który ukazał się 9 marca 1957r., był wydany na powielaczu i poświęcony był w większości problematyce rodzącego się ogólnopolskiego stowarzyszenia. Następne dwa, styczeń i luty-marzec l958 r., wydano już pod nową, obecną nazwą „Život”, jako jednodniówki okolicznościowe w formacie B3, m. in. w związku z mającymi się odbyć wyborami do Sejmu i rad narodowych, na co udało się ówczesnym władzom towarzystwa uzyskać dwa jednorazowe zezwolenia. Pierwotna nazwa, Krajanský život, zaproponowana przez działaczy towarzystwa, nie została jednak przez ówczesne władze zaakceptowana. Ostała się więc nazwa skrócona, Život i ta pozostała do dnia dzisiejszego.

Pierwszym redaktorem naczelnym miesięcznika Czechów i Słowaków w Polsce został warszawski Słowak, Adam Chalupec. Wielki wkład w organizację czasopisma „Život” wniósł również Mirosław Iringh, legendarny dowódca 535 plutonu Słowaków w AK, biorącego czynny udział w Powstaniu Warszawskim.

Początkowo Zarząd Główny TSKCiS nie podawał składu redakcji. A nazwisko Adama Chalupca – jako redaktora naczelnego - w stopce redakcyjnej czasopisma podane zostało dopiero od września l958 r. W numerach od 0 do 5 składu redakcji nie podawano. Pierwszy opublikowany skład kolegium redakcyjnego z września był więc następujący: Adam Chalupec (redaktor naczelny), Emil Benčík (sekretarz redakcji), Augustyn Bryja, Ignác Nižnik, Lidia Mšalová, Alena Matelová, Hana Svočiková, Julia Berli-Wdowicka (redaktor graficzny) i Bogusław Włodarski. Redakcja mieściła się w Warszawie przy Al. Jerozolimskich 47, a czasopismo -  zgodnie z ramowymi warunkami pozwolenia – włączono do Wydawnictwa „Prasa Krajowa” - RSW „Prasa” Warszawa.

 

Autor:Ludomir Molitoris
 
Dodaj link do:www.digg.comwww.del.icio.uswww.dodajdo.com

Komentarze